Cyanide ati Nitrile agbo

Cyanides ati nitriles jẹ awọn kilasi meji ti awọn agbo ogun kemikali ti o ṣe awọn ipa pataki ni ọpọlọpọ awọn ilana ile-iṣẹ. Cyanides, characterized nipasẹ awọn niwaju awọn cyanide ion (CN⁻), ti wa ni lilo ni ọpọlọpọ awọn ohun elo. Fún àpẹẹrẹ, nínú ilé iṣẹ́ ìwakùsà, cyanide ni a ń lò nínú ṣíṣàjáde àwọn irin ṣíṣeyebíye bí wúrà àti fàdákà. Ilana naa pẹlu lilo awọn ojutu cyanide lati tu awọn irin lati awọn irin wọn, ni anfani ti eka ti o lagbara - ṣiṣe agbara ti ion cyanide pẹlu awọn irin wọnyi. Ọna yii, ti a mọ si cyanidation, jẹ doko gidi pupọ ni yiya sọtọ goolu ati fadaka lati awọn ohun alumọni miiran, ṣiṣe ni ilana ti ko ṣe pataki ni eka iwakusa.

Nitriles, ni apa keji, eyiti o ni - ẹgbẹ iṣẹ-ṣiṣe CN, jẹ pataki bakanna ni ile-iṣẹ kemikali. Wọn ti wa ni lo ni isejade ti a orisirisi ti awọn ọja. Ninu iṣelọpọ awọn okun sintetiki, gẹgẹbi awọn okun akiriliki ti a mọ daradara, awọn nitriles jẹ awọn ohun elo aise pataki. Polyacrylonitrile, iru polima ti a ṣe lati acrylonitrile (nitrile kan), jẹ paati akọkọ ti awọn okun akiriliki. Awọn okun wọnyi ni lilo pupọ ni ile-iṣẹ aṣọ nitori awọn ohun-ini iwulo wọn bi agbara to dara, resistance si imọlẹ oorun, ati itọju irọrun. Nitriles ni a tun lo ninu iṣelọpọ ti awọn pilasitik, rọba, ati awọn oogun. Ni ile-iṣẹ elegbogi, wọn ṣiṣẹ bi awọn agbedemeji pataki ni iṣelọpọ ti ọpọlọpọ awọn oogun, ṣe idasi si idagbasoke awọn oogun ti o tọju awọn aarun pupọ.

Sibẹsibẹ, laibikita awọn ohun elo ile-iṣẹ nla wọn, cyanides ati awọn nitriles tun jẹ olokiki fun majele giga wọn. Cyanides wa laarin awọn majele ti n ṣiṣẹ ni iyara julọ ti eniyan mọ. Paapaa iwọn kekere ti cyanide le jẹ apaniyan. Nigbati cyanide ba wọ inu ara, o sopọ mọ cytochrome c oxidase, enzymu pataki fun isunmi cellular. Asopọmọra yii ṣe idalọwọduro iṣẹ deede ti henensiamu, idilọwọ awọn sẹẹli lati lo atẹgun daradara. Bi abajade, awọn sẹẹli ko lagbara lati gbejade agbara, ti o yori si iku sẹẹli ni iyara ati, ni awọn ọran ti o nira, iku ti ara-ara. Nitriles, lakoko ti o kere ju majele ti awọn cyanides, tun le fa ipalara nla si ilera eniyan. Wọn le gba nipasẹ awọ ara, eto atẹgun, tabi tito nkan lẹsẹsẹ, ati ifihan si awọn ipele giga ti awọn nitriles le ja si awọn aami aiṣan bii ọgbun, ìgbagbogbo, orififo, ati ni awọn iṣẹlẹ ti o pọju, ibajẹ si eto aifọkanbalẹ ati awọn ẹya ara pataki miiran.

Fi fun lilo jakejado wọn ni awọn ile-iṣẹ ati agbara wọn lati fa ipalara si ilera eniyan ati agbegbe, o ṣe pataki lati ni oye pipe ti awọn cyanides ati nitriles. Eyi pẹlu imọ nipa awọn ohun-ini kemikali wọn, awọn ohun elo ile-iṣẹ, awọn ilana majele, ati awọn igbese ailewu fun mimu ati sisọnu. Ni awọn apakan atẹle, a yoo jinle sinu ọkọọkan awọn aaye wọnyi lati pese diẹ sii ni - iwo ijinle ti pataki wọnyi sibẹsibẹ awọn agbo ogun kemikali ti o lewu.

Hydrogen cyanide (HCN) jẹ gaasi ti ko ni awọ pẹlu airẹwẹsi, kikoro ti iwa - oorun almondi. Sibẹsibẹ, o ṣe pataki lati ṣe akiyesi pe ipin pataki ti olugbe, nipa 20 - 40% eniyan, ko le rii oorun yii nitori ẹda jiini. O jẹ tiotuka pupọ ninu omi, oti, ati ether. Cyanide hydrogen jẹ iyipada pupọ ati pe o ni aaye farabale ti 25.7 °C nikan. Iyipada yii jẹ ki o rọrun lati tuka ni afẹfẹ. Ni afẹfẹ, nigbati ifọkansi rẹ ba de 5.6% - 12.8%, o ṣe idapọ ohun ibẹjadi, ti o fa irokeke nla ni awọn eto ile-iṣẹ nibiti o le wa. Ojutu olomi rẹ ni a mọ bi hydrocyanic acid, eyiti o jẹ acid alailagbara ṣugbọn o tun jẹ majele pupọ.

Sodamu cyanide (NaCN) ati potasiomu cyanide (KCN) jẹ awọn okuta oke-nla funfun. Sodamu cyanide ni aaye yo ti 563.7 °C ati aaye sisun ti 1496 °C, lakoko ti cyanide potasiomu ni aaye yo ti 634.5 °C. Wọn jẹ tiotuka pupọ ninu omi. Ni afẹfẹ tutu, mejeeji iṣuu soda cyanide ati potasiomu cyanide le hydrolyze lati gbe awọn hydrogen cyanide, ti o jẹ idi ti won tun ni a rẹwẹsi kikorò - almondi olfato. Awọn agbo ogun meji wọnyi wa laarin awọn julọ daradara - mọ ati awọn cyanide majele ti o ga julọ. Paapaa iye diẹ, bi diẹ bi awọn miligiramu diẹ, le jẹ apaniyan ti o ba jẹ tabi fa simu.

Acetonitrile (CH₃CN), nitrile ti o rọrun julọ, jẹ omi ti ko ni awọ pẹlu iwa kan, oorun oorun oorun. O jẹ miscible pẹlu omi ati ọpọlọpọ awọn olomi Organic bi methanol, ethanol, ati acetone. Solubility giga yii ni mejeeji pola ati ti kii-pola olomi jẹ ki o jẹ epo ti o wulo ni ọpọlọpọ awọn ilana kemikali, paapaa ni awọn aaye ti kiromatogirafi ati iṣelọpọ Organic. O ni aaye gbigbo kekere ti o kere ju ti 81.6 °C, eyiti ngbanilaaye fun imukuro irọrun ati iyapa ninu awọn ohun elo ile-iṣẹ kan. Sibẹsibẹ, o tun jẹ flammable, ati pe oru le ṣe awọn apopọ bugbamu pẹlu afẹfẹ ni iwọn 3.0% - 16.0% nipasẹ iwọn didun.

Propionitrile (C₂H₅CN) jẹ agbo nitrile miiran. O jẹ omi ti ko ni awọ pẹlu ether - bi õrùn. O ni aaye yo ti - 92.78 °C ati aaye farabale ti 97.1 °C. Propionitrile jẹ tiotuka ninu omi si iye kan (nipa 10.3% ni 25 °C) ati pe o tun jẹ aiṣedeede pẹlu awọn olomi Organic ti o wọpọ bi awọn ọti-lile ati awọn ethers. O ti wa ni lo ni orisirisi Organic kolaginni aati, fun apẹẹrẹ, bi a epo tabi awọn ẹya agbedemeji ni isejade ti elegbogi ati awọn miiran dara kemikali.

Acrylonitrile (CH₂=CHCN) jẹ omi ti ko ni awọ pẹlu õrùn gbigbona. O ti wa ni tiotuka ninu omi, bakannaa ninu awọn nkan ti o ni nkan ti o wa ni erupẹ bi ethanol, ether, ati benzene. Acrylonitrile jẹ kemikali ile-iṣẹ pataki kan. O ni aaye gbigbọn ti 77.3 °C ati pe o jẹ ifaseyin gaan nitori wiwa mejeeji mnu meji ati ẹgbẹ nitrile. O ti wa ni o kun lo ninu isejade ti akiriliki awọn okun, sintetiki rubbers, ati pilasitik. Fun apẹẹrẹ, polyacrylonitrile, eyiti a ṣe lati acrylonitrile, jẹ paati akọkọ ti awọn okun akiriliki. Sibẹsibẹ, acrylonitrile tun jẹ majele pupọ. Omi rẹ jẹ ipalara ti a ba fa simu, ati pe o tun le gba nipasẹ awọ ara, ti o fa awọn iṣoro ilera to lagbara.

Isopọ bọtini laarin awọn cyanides ati awọn nitriles ni wiwa ti ẹgbẹ - CN. Sibẹsibẹ, awọn ohun-ini kemikali ati ti ara yatọ ni awọn aaye kan. Cyanides, paapaa awọn cyanide inorganic ti o rọrun bi hydrogen cyanide, Iṣuu soda Cyanide, ati potasiomu cyanide, ni gbogbogbo jẹ majele ti o ga ju nitriles lọ. Nitriles jẹ iduroṣinṣin diẹ sii ni ọpọlọpọ awọn aati kẹmika ti akawe si awọn ions cyanide ti o ga julọ ninu awọn agbo ogun cyanide. Paapaa, awọn ipinlẹ ti ara ati awọn ilana solubility le yatọ ni pataki laarin oriṣiriṣi cyanide ati awọn agbo ogun nitrile, eyiti o ṣe pataki lati ronu ni awọn ohun elo ile-iṣẹ ati awọn ilana mimu aabo.

Ni ile-iṣẹ iwakusa, cyanides ṣe ipa pataki ninu isediwon ti awọn irin iyebiye, paapaa wura ati fadaka. Ilana naa, ti a mọ ni cyanidation, da lori agbara ti awọn ions cyanide lati ṣe awọn ile-iduroṣinṣin pẹlu wura ati fadaka. Fun apẹẹrẹ, ninu goolu aṣoju kan - iṣẹ iwakusa, goolu ti a fọ ​​- awọn ohun elo ti n gbe ni a dapọ pẹlu ojutu dilute kan ti iṣuu soda cyanide. Idahun kemikali le jẹ aṣoju bi:

Ihuwasi yii tu goolu naa ni irisi eka ti o le yanju, sodium dicyanoaurate(I). Ojutu ti o ni goolu le lẹhinna niya lati iyoku irin, ati pe goolu naa ti gba pada lati inu ojutu, nigbagbogbo nipasẹ awọn ilana bii ojoriro sinkii tabi adsorption erogba. Ọna yii jẹ doko gidi ni yiyọ goolu lati kekere - awọn ores ite, eyiti o jẹ ki o jẹ ile-iṣẹ - ilana boṣewa ni ọpọlọpọ goolu - awọn agbegbe iwakusa ni ayika agbaye.

Ninu awọn ile-iṣẹ irin-irin ati awọn ile-iṣẹ elekitirola, awọn cyanide tun lo fun awọn ohun-ini alailẹgbẹ wọn ni ifisilẹ irin. Fun apẹẹrẹ, ninu awọn ilana elekitiroti gẹgẹbi dida bàbà, dida goolu, ati dida fadaka, awọn elekitiroti orisun cyanide jẹ ayanfẹ nigba miiran. Ni fadaka electroplating, potasiomu cyanide ti wa ni igba ti a lo ninu awọn plating iwẹ. Awọn ions cyanide ṣe awọn eka pẹlu awọn ions fadaka (), bii . Ipilẹṣẹ eka yii ṣe iranlọwọ lati ṣakoso oṣuwọn ifisilẹ ti fadaka lori sobusitireti. Nigbati itanna kan ba kọja nipasẹ iwẹ elekitiroti, awọn ions fadaka ti o wa ninu eka naa dinku ni cathode (ohun ti a fi palara) ati idogo bi iyẹfun tinrin ti fadaka fadaka. Eyi ṣe abajade ni didan, aṣọ-aṣọ, ati ibora fadaka ti o faramọ. Lilo cyanide ni itanna elekitiroti le ṣe ilọsiwaju didara ti plating, pese ifaramọ ti o dara julọ, imọlẹ, ati ipata ipata ni akawe si diẹ ninu awọn ọna fifin cyanide ti kii ṣe.

Cyanides ati awọn nitriles jẹ awọn bulọọki ile pataki ni iṣelọpọ kemikali. Ninu iṣelọpọ ti ọpọlọpọ awọn monomers resini, gẹgẹbi awọn resini akiriliki ati awọn resini methacrylic, cyanides ati nitriles ni ipa ninu awọn aati kemikali bọtini. Fun apẹẹrẹ, acrylonitrile, agbo nitrile, jẹ monomer pataki kan ninu iṣelọpọ ti awọn okun akiriliki ati awọn pilasitik ti o da lori polyacrylonitrile. Acrylonitrile le jẹ polymerized lati ṣe agbekalẹ polyacrylonitrile (PAN) nipasẹ iṣesi polymerization ti o ni ominira. Idahun naa jẹ ipilẹṣẹ nipasẹ olupilẹṣẹ to dara, ati pe asopọ ilọpo meji ni acrylonitrile ti bajẹ, gbigba awọn monomers lati sopọ papọ lati dagba awọn ẹwọn polima gigun. Abajade polyacrylonitrile ni awọn ohun-ini ti o dara julọ gẹgẹbi agbara giga, resistance kemikali ti o dara, ati aaye yo ti o ga, ti o jẹ ki o dara fun awọn ohun elo ni awọn ile-iṣẹ aṣọ ati awọn ṣiṣu.

Ninu ile-iṣẹ elegbogi, awọn nitriles ni a lo bi awọn agbedemeji ninu iṣelọpọ ti ọpọlọpọ awọn oogun. Wọn le ṣe iyipada si awọn ẹgbẹ iṣẹ ṣiṣe miiran gẹgẹbi awọn amides, acids carboxylic, tabi amines nipasẹ ọpọlọpọ awọn aati kemikali. Fun apẹẹrẹ, ẹgbẹ nitrile le jẹ hydrolyzed lati ṣe ẹgbẹ ẹgbẹ carboxylic acid kan. Iyipada yii ni igbagbogbo lo ninu iṣelọpọ awọn oogun nibiti a nilo ẹgbẹ iṣẹ ṣiṣe carboxylic acid fun iṣẹ oogun naa tabi fun awọn iyipada kemikali siwaju. Ni afikun, awọn cyanides le ṣee lo ni iṣelọpọ ti awọn agbo ogun heterocyclic kan, eyiti o jẹ awọn paati pataki ni ọpọlọpọ awọn oogun elegbogi.

Nitriles tun lo ninu iṣelọpọ ti awọn afikun ounjẹ. Diẹ ninu awọn nitrile - ti o ni awọn agbo ogun le yipada si adun - imudara tabi awọn aṣoju itọju. Fun apẹẹrẹ, awọn nitriles kan le jẹ oxidized ati fesi siwaju sii lati dagba awọn agbo ogun pẹlu awọn adun aladun, eyiti a lo lẹhinna ninu ile-iṣẹ ounjẹ lati mu itọwo awọn ounjẹ ti a ṣe ilana dara sii.

Cyanides jẹ awọn oludoti majele pupọ. Nigbati iye nla ti cyanide ti wa ni ingested tabi giga - ifọkansi ti gaasi cyanide ti wa ni ifasimu, awọn abajade nigbagbogbo jẹ ajalu. Ni iru awọn ọran bẹ, awọn iṣẹ ṣiṣe ti ara deede ti ara jẹ idalọwọduro ni iyara. Awọn aami aisan ti o wọpọ julọ ati lẹsẹkẹsẹ pẹlu isonu aiji. Olufaragba naa le ṣubu si ilẹ laarin iṣẹju-aaya, nitori eto aifọkanbalẹ aarin ti ni ipa pupọ. Awọn ọmọ ile-iwe wọn yarayara dilate, eyiti o jẹ itọkasi ti ailagbara ti ara lati ṣe ilana awọn iṣẹ inu rẹ. Eyi ni atẹle pẹlu gbigbọn, nibiti ara ti ni iriri lainidii ati awọn ihamọ iṣan iwa-ipa. Awọn ikọlu wọnyi jẹ abajade ti idalọwọduro ti nafu ara deede - ibaraẹnisọrọ iṣan, eyiti o ṣe pataki fun gbigbe iṣọpọ ti ara.

Eto atẹgun naa tun ni ipalara pupọ. Olufaragba naa ni iriri iyara ati isunmi aijinile, tabi ni awọn igba miiran, idaduro atẹgun pipe. Eyi jẹ nitori pe cyanide sopọ mọ cytochrome c oxidase ninu awọn sẹẹli, idilọwọ lilo deede ti atẹgun ninu ilana isunmi cellular. Bi abajade, ebi npa awọn sẹẹli ti atẹgun, ti o yori si ikuna ti awọn ara pataki gẹgẹbi ọpọlọ ati ọkan. Laisi iṣeduro iṣoogun lẹsẹkẹsẹ, iku le waye laarin awọn iṣẹju.

Nitriles, paapaa nigba ti a ba simi tabi gba ni awọn ifọkansi giga, tun le fa majele nla. Fun apẹẹrẹ, acrylonitrile, agbo nitrile ti o wọpọ, le fa irritation lẹsẹkẹsẹ si apa atẹgun. Awọn aami aisan pẹlu iwúkọẹjẹ, kuru ẹmi, ati imọlara sisun ni ọfun ati àyà. Ni awọn ọran ti o lewu, o le ja si edema ẹdọforo, nibiti awọn ẹdọforo ti kun fun omi, ti o jẹ ki o ṣee ṣe fun ara lati ṣe paarọ atẹgun daradara ati erogba oloro. Eyi le ni ilọsiwaju ni kiakia si ikuna atẹgun ati iku ti ko ba ṣe itọju ni kiakia.

Ifihan igba pipẹ si kekere - cyanides ifọkansi le ja si majele onibaje. Ni akoko pupọ, ara kojọpọ cyanide bi ko ṣe parẹ patapata. Ọkan ninu awọn aami aisan akọkọ jẹ rilara ti numbness ni ahọn ati ète. Eyi maa n tẹle pẹlu awọn orififo ti o tẹsiwaju ati dizziness, eyiti o le jẹ ìwọnba ni akọkọ ṣugbọn diẹdiẹ di diẹ sii. Awọn olufaragba le tun ni iriri ríru, ìgbagbogbo, ati ori gbogbogbo ti aibalẹ ni ikun oke.

Awọn rudurudu oorun, gẹgẹbi insomnia, wọpọ. Awọn ipele agbara ti ara ti dinku, ti o yori si rirẹ ati ailera ninu awọn ẹsẹ. Eyi jẹ ki o ṣoro fun eniyan ti o kan lati ṣe awọn iṣẹ ṣiṣe ti ara deede. Eto eto inu ọkan ati ẹjẹ tun ni ipa, pẹlu idinku akiyesi ni titẹ ẹjẹ. Ni awọn igba miiran, ifihan cyanide onibaje le ja si ibajẹ si ẹṣẹ tairodu, idilọwọ iwọntunwọnsi homonu ti ara ati iṣelọpọ agbara.

Ifihan onibaje si awọn nitriles tun le ni awọn ilolu ilera to ṣe pataki. Fun apẹẹrẹ, ifihan igba pipẹ si acrylonitrile le fa ibajẹ si eto aifọkanbalẹ. Eyi le ja si neuropathy agbeegbe, nibiti awọn ara ti o wa ni opin ti ni ipa. Awọn aami aisan pẹlu numbness, tingling, ati isonu ti imọlara ni ọwọ ati ẹsẹ. O tun le jẹ ailera iṣan ati iṣoro ni ṣiṣakoṣo awọn agbeka. Ni afikun, ifihan onibaje si awọn nitriles kan ti ni nkan ṣe pẹlu eewu ti o pọ si ti idagbasoke awọn iru awọn aarun kan, botilẹjẹpe awọn ilana gangan ti wa ni iwadi.

Cyanides ati nitriles jẹ awọn eewu pataki si agbegbe. Nigbati wọn ba tu silẹ sinu awọn ara omi, wọn le ni ipa nla lori igbesi aye omi. Paapaa ni awọn ifọkansi kekere, cyanides jẹ majele pupọ si ẹja ati awọn ohun alumọni inu omi. Fun apẹẹrẹ, nigba ti cyanide - ti o ni omi idọti ile-iṣẹ ti wa ni idasilẹ sinu awọn odo tabi adagun laisi itọju to dara, o le fa iku pupọ ti ẹja. Awọn cyanide sopọ mọ awọn gills ti ẹja, idilọwọ paṣipaarọ deede ti atẹgun ati erogba oloro, ti o yori si asphyxiation.

Nitriles, gẹgẹbi acrylonitrile, tun le ṣe ibajẹ awọn orisun omi. Wọn le duro ninu omi fun igba pipẹ, ti o ni ipa lori didara omi ati ṣiṣe pe ko yẹ fun lilo eniyan ati awọn lilo miiran. Ni afikun, awọn agbo ogun wọnyi le gba nipasẹ awọn ohun ọgbin inu omi, eyiti o le kọja awọn majele soke pq ounje, ti o ni ipa lori awọn oganisimu giga - ipele.

Ninu ile, cyanides ati nitriles le ṣajọpọ ni akoko pupọ. Eyi le ja si idoti ile, eyiti o le dẹkun idagba awọn irugbin. Awọn majele le dabaru pẹlu awọn ilana iṣe iṣe-ara deede ti awọn irugbin, gẹgẹbi photosynthesis ati gbigba ounjẹ. Bi abajade, iṣelọpọ ogbin le dinku pupọ. Ni afikun, wiwa awọn agbo ogun majele wọnyi ninu ile tun le ni ipa lori awọn microorganisms ile, eyiti o ṣe pataki fun mimu irọyin ati igbekalẹ ile naa. Idalọwọduro ilolupo ile le ni awọn abajade to de opin fun ilera gbogbogbo ti agbegbe.

Ọkan ninu awọn igbese iṣakoso imọ-ẹrọ ipilẹ ni lati ṣe atunṣe ilana iṣelọpọ. Fun apẹẹrẹ, ninu ile-iṣẹ elekitiropiti, isọdọmọ ti cyanide - imọ-ẹrọ itanna eletiriki ọfẹ le dinku lilo awọn agbo ogun cyanide majele pupọ. Awọn ilana itanna eletiriki aṣa nigbagbogbo dale lori cyanide - awọn elekitiroti ti o da lori, ṣugbọn pẹlu idagbasoke imọ-ẹrọ, cyanide tuntun - awọn solusan elekitirola ọfẹ ti ni idagbasoke. Awọn solusan wọnyi lo awọn aṣoju idiju yiyan ati awọn afikun lati ṣaṣeyọri iru tabi paapaa didara plating ti o dara julọ laisi awọn eewu ti o ni nkan ṣe pẹlu cyanide.

Ni afikun si atunṣe ilana, imuse ẹrọ ṣiṣe tiipa-loop jẹ pataki. Ni awọn ohun elo nibiti a ti lo cyanides ati nitriles, gẹgẹbi ninu awọn ohun ọgbin kemikali tabi irin - awọn ile-iṣẹ iṣelọpọ, gbogbo ohun elo iṣelọpọ yẹ ki o ṣe apẹrẹ lati jẹ airtight. Eyi ṣe idilọwọ jijo ti awọn gaasi majele tabi awọn olomi sinu agbegbe agbegbe. Fun apẹẹrẹ, ninu cyanide kan - lilo goolu - iṣẹ iwakusa, cyanide - ti o ni awọn tanki ipamọ ojutu ati ohun elo isediwon yẹ ki o wa ni pipade ni wiwọ, ati pe o yẹ ki o ṣe ayẹwo awọn paipu nigbagbogbo fun eyikeyi ami jijo.

Awọn ọna ṣiṣe afẹfẹ ati eefi tun ṣe ipa pataki ni ṣiṣakoso ifọkansi ti awọn nkan majele ninu afẹfẹ. Ni awọn aaye iṣẹ nibiti gaasi cyanide hydrogen le wa, gẹgẹbi ninu awọn ile-iṣẹ iṣelọpọ kemikali kan, awọn ọna ẹrọ atẹgun ti o lagbara yẹ ki o fi sori ẹrọ. Awọn ọna ṣiṣe wọnyi le yọkuro nigbagbogbo afẹfẹ idoti ati rọpo pẹlu afẹfẹ titun. Oṣuwọn fentilesonu yẹ ki o ṣe iṣiro farabalẹ da lori iwọn aaye iṣẹ, iye awọn nkan majele ti a lo, ati agbara fun itusilẹ wọn. Fun apẹẹrẹ, ni idanileko elekitiropiti kekere - iwọn nibiti hydrogen cyanide le ṣe ipilẹṣẹ lakoko ilana fifi sori ẹrọ, o yẹ ki o ṣe apẹrẹ eto atẹgun lati ṣetọju ifọkansi cyanide hydrogen ni afẹfẹ ni isalẹ iwọn ifọkansi ti o pọju (MAC), eyiti a ṣeto nigbagbogbo ni ipele kekere pupọ, bii 0.3mg/m³, lati rii daju aabo awọn oṣiṣẹ.

Ohun elo aabo ti ara ẹni (PPE) jẹ pataki fun awọn oṣiṣẹ ti o le farahan si awọn cyanides ati nitriles. Awọn atẹgun jẹ nkan pataki ti PPE. Fun awọn oṣiṣẹ ni awọn agbegbe ti o ni eewu giga ti ifasimu awọn gaasi majele, gẹgẹbi iṣelọpọ ti acrylonitrile nibiti oru jẹ ipalara pupọ, ohun elo mimi ti ara ẹni (SCBA) le nilo ni awọn ọran ti giga - ifihan ifọkansi tabi lakoko awọn ipo pajawiri. Fun kere - àìdá ṣugbọn sibẹ awọn agbegbe eewu, afẹfẹ - awọn atẹgun mimu di mimọ pẹlu awọn asẹ ti o yẹ le ṣee lo. Awọn asẹ wọnyi jẹ apẹrẹ lati yọ awọn idoti kan pato kuro, gẹgẹbi cyanide tabi vapors nitrile, lati inu afẹfẹ ti oṣiṣẹ n mí.

Kemikali - awọn ibọwọ sooro tun ṣe pataki. Awọn oṣiṣẹ ti n mu cyanide - ti o ni awọn solusan tabi awọn kemikali orisun nitrile yẹ ki o wọ awọn ibọwọ ti a ṣe ti awọn ohun elo ti o le koju awọn ipa ipata ati ipadanu ti awọn nkan wọnyi. Fun apẹẹrẹ, awọn ibọwọ ti a ṣe ti roba butyl tabi roba nitrile ni a maa n lo nitori wọn ni resistance to dara si ọpọlọpọ awọn kemikali, pẹlu ọpọlọpọ awọn cyanides ati nitriles. Awọn ibọwọ wọnyi le ṣe idiwọ gbigba awọn nkan oloro nipasẹ awọ ara, eyiti o jẹ ọna pataki ti ifihan, paapaa fun awọn nitriles ti o le gba paapaa nipasẹ awọn iwọn kekere ti awọ ara.

Aṣọ aabo yẹ ki o tun pese. Aṣọ yẹ ki o bo bi pupọ ti ara bi o ti ṣee ṣe lati dinku ifihan awọ ara. Ni diẹ ninu awọn ile-iṣẹ eewu giga, gẹgẹbi iṣelọpọ awọn kemikali pataki kan nibiti a ti lo cyanide ati nitriles ni titobi nla, awọn oṣiṣẹ le wọ ni kikun - kemikali ti ara - awọn ipele aabo. Awọn ipele wọnyi jẹ awọn ohun elo ti ko ni agbara si awọn kemikali ti o wa ni lilo ati nigbagbogbo ṣe apẹrẹ pẹlu awọn ẹya afikun gẹgẹbi awọn okun ti a fi edidi ati ti a ṣe sinu awọn hoods lati pese aabo to pọ julọ.

Ikẹkọ ailewu pipe jẹ pataki fun gbogbo awọn oṣiṣẹ ti o ni ipa ninu mimu, ibi ipamọ, tabi gbigbe ti cyanides ati nitriles. Ikẹkọ yii yẹ ki o bo ọpọlọpọ awọn akọle ti o ni ibatan si lilo ailewu ti awọn kemikali wọnyi. Ni akọkọ, o yẹ ki o pẹlu ninu - imọ ijinle nipa awọn ohun-ini ti cyanides ati nitriles. Awọn oṣiṣẹ nilo lati loye awọn abuda ti ara ati kemikali ti awọn nkan wọnyi, gẹgẹbi iyipada wọn, solubility, ati ifaseyin. Fun apẹẹrẹ, wọn yẹ ki o mọ pe cyanide hydrogen jẹ iyipada pupọ ati pe o le yara tuka ni afẹfẹ, ati pe acrylonitrile jẹ ifaseyin pupọ ati pe o le ṣe polymerize labẹ awọn ipo kan.

Ni ẹẹkeji, ikẹkọ yẹ ki o dojukọ awọn ilana idahun pajawiri. Awọn oṣiṣẹ yẹ ki o gba ikẹkọ lori kini lati ṣe ni ọran ti sisọnu, jijo, tabi ifihan lairotẹlẹ. Eyi pẹlu bi o ṣe le yara kuro ni agbegbe ti o ba jẹ dandan, bawo ni a ṣe le lo awọn ibudo oju oju pajawiri ati awọn iwẹ ni ọran ti awọ ara tabi oju, ati bii o ṣe le ṣe abojuto akọkọ - iranlọwọ ni awọn ipele ibẹrẹ ti majele. Fun apẹẹrẹ, ninu iṣẹlẹ ti itusilẹ cyanide, awọn oṣiṣẹ yẹ ki o mọ lati ya sọtọ agbegbe lẹsẹkẹsẹ, wọ PPE ti o yẹ, ati lo awọn ohun elo ifunmọ lati nu itusilẹ ni ibamu si awọn ilana aabo ti iṣeto.

Awọn adaṣe aabo deede yẹ ki o tun ṣe. Awọn adaṣe wọnyi le ṣe adaṣe ọpọlọpọ awọn oju iṣẹlẹ pajawiri, gẹgẹbi jijo gaasi tabi idasonu kemikali, lati rii daju pe awọn oṣiṣẹ le dahun ni iyara ati imunadoko ni awọn ipo igbesi aye gidi. Nipa didaṣe awọn adaṣe wọnyi nigbagbogbo, awọn oṣiṣẹ le di faramọ pẹlu awọn ilana idahun pajawiri ati dinku agbara fun ijaaya tabi rudurudu lakoko iṣẹlẹ gangan. Eyi le gba awọn ẹmi là nikẹhin ki o dinku ibajẹ ti o ṣẹlẹ nipasẹ awọn ijamba ti o kan cyanides ati nitriles.

Nigbati eniyan ba fura si ti cyanide tabi majele nitrile, lẹsẹkẹsẹ ati ipinnu akọkọ - awọn igbese iranlọwọ jẹ pataki. Igbesẹ akọkọ ni lati yara yọ olufaragba kuro ni orisun ti ifihan si agbegbe kanga ti o ni afẹfẹ. Eyi ṣe iranlọwọ lati dinku ifasimu siwaju ti awọn nkan majele. Fun apẹẹrẹ, ti majele ba waye ni ile-iṣẹ nibiti a ti nlo hydrogen cyanide, olufaragba yẹ ki o gbe jade ni agbegbe iṣelọpọ si aaye ṣiṣi pẹlu afẹfẹ titun ni kete bi o ti ṣee.

Ni ẹẹkan ti o wa ni ipo ailewu, ti mimi ti ẹni ti njiya naa ba ti duro tabi ti ko lagbara pupọ, isunmi atọwọda yẹ ki o bẹrẹ lẹsẹkẹsẹ. Sibẹsibẹ, o ṣe pataki lati ṣe akiyesi pe ẹnu-si-ẹnu isunmi atọwọda yẹ ki o yago fun ni awọn ọran ti majele cyanide, nitori pe eewu wa ti olugbala ti n fa eefin majele naa. Dipo, lilo apo kan - àtọwọdá - ẹrọ boju-boju tabi ohun elo atilẹyin atẹgun ti o yẹ ni a gbaniyanju.

Ipese atẹgun tun jẹ apakan pataki ti ilana iranlọwọ akọkọ. Awọn atẹgun ti o ga julọ le ṣe abojuto si olufaragba nipa lilo iboju-boju atẹgun tabi cannula imu. Eyi ṣe iranlọwọ lati mu ifọkansi atẹgun pọ si ninu ẹjẹ ati koju awọn ipa ti cyanide tabi nitrile, eyiti o fa agbara ara lati lo atẹgun.

Ti awọ ara ẹni ti o ni ipalara ba ti wọle si awọn nkan oloro, aṣọ ti o ti doti yẹ ki o yọ kuro ni kiakia. Awọ ti o kan yẹ ki o fọ daradara pẹlu ọpọlọpọ omi ṣiṣan fun o kere 15 - 20 iṣẹju. Eyi ṣe iranlọwọ lati yọ eyikeyi awọn kemikali ti o ku lori awọ ara ati dinku gbigba siwaju sii. Fun apẹẹrẹ, ti oṣiṣẹ kan ba da acrylonitrile si awọ ara wọn, wọn yẹ ki o yọ awọn aṣọ ti o ti doti kuro lẹsẹkẹsẹ ki o fi omi ṣan agbegbe ti o kan labẹ omi ṣiṣan.

Ni awọn iṣẹlẹ ti ifarakanra oju, awọn oju yẹ ki o fọ pẹlu ọpọlọpọ iye omi mimọ tabi ojutu iyọ ti ko ni ifo. Awọn ipenpeju yẹ ki o wa ni ṣiṣi silẹ lati rii daju pe gbogbo oju oju ti wa ni ṣan daradara. Eyi yẹ ki o ṣee ṣe nigbagbogbo fun o kere ju iṣẹju 15 lati dinku ibaje si awọn oju.

Ni kete ti a ba ti gbe olufaragba lọ si ile-iwosan, a le pese itọju iṣoogun ti o peye. Ọkan ninu awọn aaye pataki ti itọju ni lilo awọn oogun apakokoro kan pato. Fun majele cyanide, iṣuu soda thiosulfate jẹ oogun apakokoro ti o wọpọ. O ṣiṣẹ nipa apapọ pẹlu awọn ions cyanide ninu ara lati dagba ti kii - majele ti thiocyanate, eyiti o le yọkuro lati ara nipasẹ ito. Ilana itọju boṣewa nigbagbogbo pẹlu abẹrẹ iṣọn o lọra ti iwọn lilo kan ti iṣuu soda thiosulfate, iye eyiti o da lori ipo alaisan ati iwuwo ara.

Aṣogun pataki miiran fun majele cyanide jẹ nitrite - awọn agbo ogun orisun. Awọn agbo ogun wọnyi ṣiṣẹ nipa yiyipada haemoglobin ninu ẹjẹ sinu methemoglobin. Methemoglobin ni isunmọ giga fun awọn ions cyanide ati pe o le sopọ mọ wọn, ti o di eka ti o ni iduroṣinṣin to jo. Eyi dinku iye awọn ions cyanide ọfẹ ninu ara ati dinku awọn aami aisan oloro. Bibẹẹkọ, lilo awọn ajẹsara ti o da lori nitrite nilo ibojuwo ṣọra, nitori wọn tun le ni awọn ipa ẹgbẹ, bii jijẹ idinku ninu titẹ ẹjẹ.

Fun majele ti o fa nitrile, itọju naa dojukọ pataki lori imukuro awọn aami aisan ati atilẹyin awọn iṣẹ ti ara. Fun apẹẹrẹ, ti alaisan kan ba fihan awọn aami aiṣan ti ipọnju atẹgun nitori majele acrylonitrile, afẹfẹ ẹrọ le nilo lati ṣe iranlọwọ pẹlu mimi. Ni awọn iṣẹlẹ ti o wa ni ibajẹ si eto aifọkanbalẹ, awọn oogun le ni aṣẹ lati ṣakoso awọn aami aisan gẹgẹbi ailera iṣan, numbness, tabi irora.

Ti alaisan naa ba ti mu cyanide tabi nitriles, o le ṣe ifunfun inu lati yọ eyikeyi awọn nkan majele ti o ku kuro ninu ikun. Eyi ni a maa n ṣe ni lilo ojutu ti o dara, gẹgẹbi ojutu potasiomu permanganate dilute tabi ojutu iyọ kan. Sibẹsibẹ, ipinnu lati ṣe ifasilẹ inu ati yiyan ojutu lavage nilo lati ni akiyesi ni pẹkipẹki da lori ipo alaisan ati iru nkan majele ti o jẹ.

Ni afikun si awọn itọju kan pato, awọn ami pataki ti alaisan, gẹgẹbi iwọn ọkan, titẹ ẹjẹ, ati oṣuwọn atẹgun, ni abojuto ni pẹkipẹki. Awọn itọju atilẹyin miiran, gẹgẹbi rirọpo omi lati ṣetọju iwọntunwọnsi elekitiroti, le tun pese. Ni awọn iṣẹlẹ nibiti alaisan ti ni idagbasoke awọn ilolu, bii pneumonia nitori itara lakoko iṣẹlẹ majele, awọn oogun aporo ti o yẹ ni a le fun ni oogun lati tọju akoran naa.

Cyanides ati nitriles jẹ pataki ni awọn ile-iṣẹ ode oni. Awọn ohun elo wọn wa lati isediwon ti awọn irin iyebiye ni iwakusa si iṣelọpọ ti ọpọlọpọ awọn ọja ni kemikali, elegbogi, ati awọn ile-iṣẹ asọ. Sibẹsibẹ, majele giga ti awọn agbo ogun wọnyi jẹ irokeke nla si ilera eniyan ati agbegbe.

Majele ti o tobi ati onibaje ti cyanides ati awọn nitriles le ja si awọn iṣoro ilera to lagbara, lati igbesi aye lẹsẹkẹsẹ - awọn ipo idẹruba si ibajẹ igba pipẹ si eto aifọkanbalẹ, eto inu ọkan ati ẹjẹ, ati awọn ara pataki miiran. Pẹlupẹlu, itusilẹ wọn sinu agbegbe le fa idoti awọn ara omi ati ile, ṣe ewu igbesi aye omi ati idinku iṣelọpọ iṣẹ-ogbin.

Nitorinaa, o ṣe pataki julọ lati ṣe pataki ni pataki lilo ailewu ati mimu awọn cyanide ati nitriles. Awọn ile-iṣẹ gbọdọ ṣe idoko-owo ni awọn ọna iṣakoso ẹrọ lati dinku itusilẹ ti awọn nkan majele wọnyi. Awọn oṣiṣẹ yẹ ki o pese pẹlu ohun elo aabo ti ara ẹni to dara ati gba ikẹkọ ailewu okeerẹ. Ni ọran ti awọn ijamba, idahun pajawiri ti o munadoko ati awọn ilana itọju yẹ ki o wa ni aye.

Nipa gbigbe awọn igbesẹ wọnyi, a le tẹsiwaju lati ni anfani lati awọn ohun elo ile-iṣẹ ti cyanides ati nitriles lakoko ti o rii daju aabo awọn oṣiṣẹ, gbogbo eniyan, ati agbegbe. O jẹ ojuṣe apapọ ti awọn ile-iṣẹ, awọn ara ilana, ati gbogbo awọn ti o nii ṣe lati ṣiṣẹ papọ lati ṣe idiwọ awọn ipa ipalara ti awọn agbo ogun kemikali ti o lewu wọnyi.